Beyindeki Bir Kimyasal Yetişkinlerin Müzik ve Dil Öğrenmesine Yardımcı Olabilir

Dil veya müzik öğrenmek çocuklar için genellikle kolay bir iştir fakat bu kabiliyet yaşlanmayla birlikte önemli ölçüde azalır

Yakın zamanlarda yapılan bir araştırmada St. Jude Çocuk Araştırmaları Hastanesinden bilim insanları fareler üzerinden beyindeki temel bir kimyasal mesajı kısıtlamanın ilerleyen yaşlarda etkili işitsel öğrenmeyi arttırmaya yardım edeceğine dair kanıt elde etti.

Araştırmacılar, işitsel talamus olarak adlandırılan bir beyin yapısında nöromodülatör Adenozinin fonksiyonunu ve arzını kısıtlamanın yetişkin farelerin, küçük çocukların dünyalarının ses manzarasından öğrenmeleri gibi sesi öğrenme yetilerini koruduğunu gösterdi.

Çalışma, 30 Haziran’da Science dergisinde yayınlandı.

Yazışmadan sorumlu yazar Stanislav Zakharenko, “İşitsel talamustaki adenozin sinyalizasyonunu bozarak işitsel öğrenim aralığını şimdiye kadar görülmemiş derecede, neredeyse yetişkinliğe ve farelerin olağan kritik döneminin çok ötesine kadar genişlettik.” dedi.

“Bu sonuçlar insanlarda dil ve müzik yeteneği edinim aralığını, muhtemelen Adenozin faaliyetini seçici olarak kısıtlayan ilaçlar geliştirme yoluyla beynin kritik bölgelerine esnekliği geri kazandırarak genişletmeye yönelik ümit vaadeden bir strateji sunuyor.”

İşitsel talamus, beyinde sesin biriktirildiği ve işlenmek üzere işitsel kortekse gönderildiği iletme istasyonudur.

İşitsel talamus ve korteks, iletim için sinir iletici glutamata bağlıdırlar. Adenozinin, bu sinir ileticilerinin salınımını engelleyerek glutamat seviyesini düşürdüğü biliniyor.

Bu araştırma ayrıca Adenozin inhibisyonuyla azaltılmış beyin esnekliği ve yeterli işitsel öğrenimin sonu arasında bir bağlantı kurdu.

Bir çok öğrenme formu için yeterlilik gençlerde yüksek miktarlardadır fakat yetişkinlerde azalır.

St. Jude Çocuk Araştırmaları Hastanesi araştırmacıları işitsel öğrenimin zaman aralığını, beynin işitsel talamus adı verilen bir bölgesindeki Adenozin kimyasalını kısıtlayarak yetişkinliğe kadar genişletti.

Araştırmacılar, Adenozini azaltmanın ya da kimyasal iletken için önemli olan A1 Adenozin alıcısını bloke etmenin yetişkin farelerin sese nasıl tepki verdiğini değiştirdiğini göstermek için çeşitli yöntemler kullandı.

Tıpkı küçük çocukların dili konuşulurken duyup basitçe öğrenmesi gibi, araştırmacılar Adenozin azaltıldığında veya A1 alıcısı işitsel talamusta bloke edildiğinde pasif olarak bir ses tonuna maruz bırakılan yetişkin farelerin haftalar ya da aylar sonra çalındığında aynı tona daha güçlü tepkiler verdiklerini gösterdi.

Bu yetişkin fareler ayrıca çok yakın tonları (ya da benzer frekanslardaki tonları) birbirinden  ayırt etme yetisini kazandılar. Genellikle farelerde bu “mükemmel akort” yeteneği yoktur.

Araştırmacılar ayrıca deney farelerinin geliştirilmiş ton ayırt edebilme özelliklerini haftalarca kaybetmediklerini gözlemledi.

Zakharenko, “Birlikte ele alındıklarında, sonuçlar etkili işitsel öğrenme aralığının farelerde yeniden açıldığını ve bilgilerini kaybetmediklerini gösterdi.” dedi.

Araştırmacıların Adenozin faaliyetini durdurmak için kullandıkları stratejilerden biri A1 alıcısını seçici olarak bloke eden FR194921 deney bileşeniydi. Ses salınımıyla birleştiğinde, bileşen yetişkin farelerde işitsel öğrenmeyi yeniledi.

Zakharenko, “Bu, A1 alıcısını hedefleyen ilaçlar geliştirerek insanlarda bu aralığı genişletmenin mümkün olabileceğini öne sürüyor.” dedi.

Zakharenko ve meslektaşları ayrıca işitsel öğrenmedeki kolaylığın yaşa bağlı olarak azalmasını, işitsel talamusta yaşa adenozin üretiminde yer alan bir enzimin (ekto-5’-nükleotidaz) üretiminin yaşa bağlı olarak artmasıyla bağdaştırdı.

Araştırmacılar yetişkin farelerin yeni doğmuş farelere göre işitsel talamusta Adenozin ve enzim seviyelerinin daha yüksek olduğunu belirtti.

Dolayısıyla, araştırmacılar bugünlerde alternatif bir yaklaşım olarak işitsel öğrenim aralığını genişletmek adına eko-5’-nükleotidazı hedefleyen bileşenler arıyorlar.

Çevirmen: Aysu Sultan Yankaş

Kaynak: https://knowridge.com/2017/09/a-single-brain-chemical-may-help-adults-learn-music-and-language/