Galler’in Brass Band’ları

Ç.N: Brass band, sadece bakır nefesli enstrümanlardan oluşan müzik gruplarına verilen isimdir. Yazıda, doğru bir karşılık mevcut olmadığından ötürü çevrilmeden kullanılmıştır.

Galler’in brass band’ları çok köklü bir geleneğe sahiptir; öyle ki, bunlardan bazıları neredeyse yüz yıldan uzun süredir devamlı olarak faal kalmıştır. Kuruluş yılları ve isimleri, özellikle grupların finansal sponsorlarının yerel sanayi olması durumunda, çoğunlukla bulundukları yörede sanayinin gelişmesiyle ilişkilidir.

Bazı topluluklar başlangıçta davul ve flüt grupları olarak kurulmuştur, bunların arasından Llanrug Band, tam tarihten emin olmamakla birlikte 1770’lerde kurulduklarını söylemektedir (bu da onları belki de Britanya’da hala aktif olan en eski amatör topluluk yapar), City of Cardiff (Melingriffith) 1789’da, Royal Buckley Town Band, bölge kilisesinin kuruluşunun kutlandığı 1822’de ve Deiniolen Band 1835 yılında kurulmuştur.

1817’de kurulan Blaina Band’ın, 1832’de Ludwig Embach’dan bir set cornopean* satın aldığında Britanya’da ‘tamamen bakır enstrümanlı’ olan ilk topluluk olduğu düşünülüyor. İlk İngiliz ‘tamamı bakır’ grup da bir sonraki yıl York’da kurulmuştur. İlk brass band müzik kısa süre sonra, 1836’da yayınlanmıştır ve günümüzdeki orkestrasyon 1873’te yerine oturmuştur.

Bu eski gruplar opera aryaları, uvertürler ve popüler şarkılardan oluşan aranjmanlarla sahne alırdı, özgün besteler daha sonra ortaya çıkacaktı. Virtüöz performansları kısa süre sonra ortaya çıkacaktı, Robert Thompson Crawshay’in Cyfarthfa Band’ının Merthyr’de 1838 kurulmasıyla da özellikle Galler’de dinlenir oldu. Grup, yerel demir işçileri ve ziyaretçi virtüözlerden oluşuyordu ve 1860’da ilk Crystal Palace Şampiyonası’nda büyük ödülü kazandı. Charles Dickens’ın gazetesi Household Words’te yazan George Hogarth, Merthyr’i gezerken “şık balo odaları, opera sahneleri ve konuk odaları dışında nadiren duyulan müzikleri Cyfarthfa demirhanesinde çalan çocukları duyunca çok şaşırdım. Galler’in dağlarındaki bu bir avuç işçiden daha mükemmel çok az müzik topluluğu duymuşumdur. Crawshay, işçinin zihinsel kapasitesinin nelere denk olduğunu gösterdi. Bu insanların alışkanlıkları ve tavırları, bu yumuşatıcı müzikal etki ile net bir gelişme göstermiştir.”, diye yazmıştı.

‘Brass band esasen zihinsel becerisi daha az olan işçi sınıfına aittir’ şeklindeki küçümseyici bakış açısı, doğru düşünme becerisine sahip olmaları beklenecek kişiler arasında yakın zamana kadar çok yaygındı. Örneğin 1959’da yayınlanan bir HMI raporu, modern ortaokullarda öğrencilerin bu tür müzik gruplarına girmeye teşvik edilmesi gerektiği, zira bunun zihinsel olarak yaylı bir enstrüman öğrenmekten daha az zorlayıcı olacağını iddia etmişti.

Müzikal züppeliği bir kenara bırakırsan mevcut ustalık standartlarını, düzenli olarak yeni çalışmalar yapılmasını ve %60’ı 30 yaş altı insanlardan oluşan bir üye kitlesini, sadece daha az becerikli insanlar için müzikal bir aktivite olarak tanımlamak zor olur. Belki bu yaklaşımın sebebi, pek çok brass band müzisyeninin bir eğlence ve zevk anlayışı olmasından kaynaklanıyordur. Ama hiç kimse bu insanların yaptıkları müziği fazlasıyla ciddiye aldıklarından şüphe etmesin.

Brass band, özellikle aranjmanlar ve uyarlamalar dışında daha eski bir repertuara erişemeyeceğinden dolayı yeni çalışmalar üretme geleneğine sahiptir. Galli bestecş Cyril Jenkins, ilk büyük ‘yarışma’ eserlerinden birini yazmıştır (Bariz sebeplerden ötürü asıl eserin asıl adı Comedy of Errors, Live Divine ismiyle değiştirilmiştir**).

1920’ler ve 1930’larda Elgar, Bliss, Fletcher ve Holst brass band’lar için beste yapan besteciler arasındaydı ve yakın zamanda Mrvyn Burtch, Gareth Glyn, Alun Hoddinott, Williams Mathias ve Gareth Wood gibi Galli besteciler de ortaya çıkmıştır. İlk tuba konçertosu Alun Hoddinott tarafından bestelenmiş ve galası BBC National Orchestra of Wales ve David Childs tarafından yapılmıştır, aynı solo sanatçı 2009 Welsh Proms müzik festivalinde Karl Jenkins tarafından bestelenen başka bir konçertosunda da çalmıştır.

National Youth Brass Band of Wales topluluğunun eski bir üyesi olan David, günümüzde Birleşik Krallık’ın dört yanında sahne alan pek çok Galli müzisyenden biridir. Çoğu kişi Anglesey’li eski NYBBW müzisyeni Paul Hughes’un ‘dublajını yaptığı’ ‘Brassed Off’ filmindeki flugelhorn’un* sesini hatırlayacaktır, topluluğun başka eski üyeleri ise şimdi BBNOW, Halle, Liverpool Philharmonic ve başka Birleşik Krallık merkezli ya da uluslararası orkestralarda müzik yapıyor.

Daha yakınımızdaysa Cory Band, ulusal, uluslararası ve Avrupa şampiyonalarında birincilik ödülleri alarak büyük başarılar elde etti.

Birleşik Krallık Milli Piyangosu’nun fon sağlama zorunluluğu, pek çok grubun yeni enstrümanlar alabilmesini sağlamıştı. Bu önemli para kaynağının artık kesilmiş olması kötü bir durum ama Galler brass band’larının zamanında geleceklerini sağlama almalarını sağlamıştı bile. Şimdi yaklaşık 3 bin müzisyeni temsil eden 80 kadar topluluk var, bunların yanında okul ve bölge grupları da, okul ve bölge orkestraları, konser grupları ve diğer enstrümantal toplulukları da farklı fırsatlar sunuyor olsa bile hayatta kalmaya ve gelişmeye devam ediyor. Bakır enstrüman çalanların da elbette bunların hepsinde yeri var! Bu verilere konservatuarlarda ve ulusal ölçekte gençlik gruplarının gelişimi de eklenince, neredeyse 200 yıllık bir geleneğin geleceğe doğru ilerleyişi sağlama alınmış görünüyor.

 

Çevirmenin Notları:

*    Cornopean ve Flugelhorn: İkisi de görüntü itibariyle trompeti andıran bakır nefesli enstrümanlar.

**    Comedy of Errors: William Shakespear tarafından yazılmış tiyatro oyunu.

Yazar: Keith Griffin

Çevirmen: Umut Devrim Çelik

Kaynak: http://www.bbc.co.uk/wales/music/sites/choirs-brass/pages/about_brass_bands.shtml

Bunları da beğenebilirsin Çevirmenin diğer yazıları