Sakızların Sindirilmesi Yedi Yıl Mı Sürüyor?

Midemizde yıllarca kaldığı için küçükken sakızları yutmamamız gerektiği söylenirdi. Claudia Hammond ise bunun doğru olup olmadığı konusunda kafa patlattı

2006 yazında bir sakız yuttuğunuzu hayal edin.

George W. Bush hala Beyaz Saray’daydı, Twitter’ın kurulmasına az kalmıştı, Karayip Korsanları 2 en çok gişe yapan filmdi. İnsana gerçekten uzun zaman gibi geliyor ama rivayete göre eğer o zamanda bir sakız yutsaydınız vücudunuz onu sindirmeyi henüz tamamlamak üzere olurdu.

Sindirilmesi yedi yıl süreceği için küçükken sakızları yutmamamız gerektiği söylenirdi. O zamana kadar, vücudun yiyecekleri parçalama ve işleme için yaptığı sıradan süreçleri es geçerek midemizde kaldığına inandırıldık. Bu, bir çok ülkenin oyun alanlarında güvenle iddia edilen bir ifadedir, peki tıbbi bilimde herhangi bir dayanağı var mı?

Sakız; sakız özü, tatlandırıcı, aroma,  koruyucular ve yumuşatıcılardan oluşur. Şekerler ve nane yağları gibi aroma verici içerikler kolayca  sindirilir ve ardından vücuttan dışarı atılır. Aynı şekilde, sebze yağı veya  gliserin gibi yumuşatıcılar da  sindirim sistemi için bir problem oluşturmaz. Midede asidine ve bağırsaklardaki sindirim enzimlerine karşı koyabilen tek içerik sakız özüdür.

Geleneksel olarak, çoğu üretici Meksika, Orta Amerika ve Karayiplere özgü her mevsim yeşil bir ağaç olan sapodilanın özünü, yani cikleti kullandılar.Fakat Amerikan askerleri 2. Dünya Savaşı’ndan sonra sakız tayınını denizaşırı ülkelere götürdükten sonra sakızın popülerliği her yere yayıldı ve sapodila ağaçları bu talebi daha fazla karşılayamaz duruma geldi.

Günümüzde çoğu sakız, başka doğal veya  yapay polimerler kullanıyor. Amerikan Gıda ve İlaç Dairesi, içinde kauçuğun da bulunduğu çeşitli maddelerin zıvana yapımında kullanılmasına izi veriyor. Her bir üreticinin mükemmel esneklik derecesine ulaşmak için kendi yöntemi var.

Ama sakız özü ayrıştırılamasa da, bu ne onun midenizde yedi yıl boyunca kalacağı anlamına ne de bazılarının söylediği gibi kalbinizin etrafını saracağı anlamına geliyor. Şayet küçük bir parçaysa sonunda sindirim yoluna giden yolu bulur. Bozuk para gibi yabancı maddeler 2 cm çapından küçükse genellikle mideden geçebilir. Sakız yumuşak olması sebebiyle kazara yutulmuş diğer maddelere göre avantaja sahiptir.

Sakız ancak çok fazla miktardaysa yedi sene boyunca kalabilir, ve ancak o zaman kabızlık gibi belirtiler, bunun büyük ihtimalle yakında fark edileceğini gösterirdi. 1998’den bir belge, bu alışkanlık sonucu oluşan tıkanmadan muzdarip üç çocukla ilgili ürkütücü vaka çalışmalarını bildiriyor.

Bunlardan biri iki senedir kabızlık yaşayan dört yaşındaki bir çocuk. Tuvalete gitmede o kadar zorluk çekiyormuş ki, ailesi denemeye teşvik olarak ona sakız teklif etmeye başlamış. Çocuk da sakızları tükürmek yerine günde beş ila yedi tane çiğneyip sonra da hep yutmuş. Dört gün boyunca lif takviyesi, yağların ve lavmanın hiçbir etki göstermemesi sonucu doktorlar çocuğa yatıştırıcı verip gödeninden çoğunluğu sakız olan karamel kıvamlı kitleyi çıkarmış. Kitle yedi yıllık değildi, ama yine de çocuğun büyük sorunlar yaşamasına neden oldu.

Yine dört yaşında olan ikinci hastanın içinde doktorlar yine sakız olduğu sonradan ortaya çıkan alacalı bir yığın buldular. Doktorlar, hastanın daha fazla alabilmek için sakızını doğrudan yutma alışkanlığı edindiğini söylüyor.

Üçüncü çocuk ise daha sadece on sekiz aylıktı. Doktorlar bebeğin karnında tuhaf, yapışkan balmumu benzeri bir maddeyle birbirine yapışmış dört adet bozuk para buldular. Sonradan bebeğin düzenli olarak sakız, ve görünüşe bakılırsa, bozuk para yediği ortaya çıktı. Bu raporun yazarlarının dediğine göre, bu iki çocuğun aileleri çocuklarının sakız yuttuğundan haberdardı bunu sadece bir tür “düşüncesizlik” olarak görüyorlarmış.

Yani düzenli olarak sakız yutmak iyi bir fikir değil. ancak normal bir parça yuttuysanız bunun size zarar vereceğine dair hiçbir kanıt yok. Eğer bugün sakızınızı yutacak olsanız bile bunun 2020 Olimpiyatlarına kadar içinizde kalıp sonra bir şekilde çıkacağı anlamına gelmez.

Çevirmen: Ahmet İnkaya, Ece Ekmekçi

Kaynak: http://www.bbc.com/future/story/20130625-does-gum-take-years-to-digest

Bunları da beğenebilirsin Çevirmenin diğer yazıları